وبلاگ  دكتر سعيد كاميابي

هنگامی که از فومن به سمت ماسوله حرکت می کنید. از همان ابتدای امر مناظر سر سبز جنگلی در اطراف جاده چشم هر بیننده ای را خیره می کند.بعد از طی طریق حدود ۱۰ کیلومتر به تابلویی از میر زا کوچک خان جنگلی کنار جاده نصب شده است می رسید که روی آن نوشته به بخش سردار جنگل خوش آمدید سردار نامی ایران که روحیه مهین پرستی  ُرشادت در ذهن هر ایرانی یادر آور می شود روحش شاد و خداوند هزاران رحمتش نماید .آن چیزی که بیشتر از مناظر طبیعی خود نمایی می کند مزارع چایی اطراف جاده است .اما تنها گل‌ها و درختان نیستند که این روزها تبدیل به جاذبه‌ای زیبا و دلپذیر برای گردشگران شده‌اند بلکه مزارع چای نیز جزء جداناشدنی طبیعتی هستند که در بیشتر کشورهایی که چای آنها زبانزد عام و خاص است گردشگر جذب می‌کنند. چنانکه هند به عنوان یکی از قطب‌های تولید کننده چای با تبلیغ مزارع دارجلینگ خود چشم اندازهای زیبای مزارع چای در تپه‌های این منطقه را به یک مرکز توریستی مبدل کرده‌است.مناظر سر سبز و زیبای مزارع چای از جمله جاذبه‌هایی هستند که چشم هر بیننده‌ای را به خود خیره می‌کنند. خیره‌گی که گردشگران تمایل به ثبت تصاویر آن دارند. تمام این امور در کنار تدارک بخش‌هایی برای فروش چای می‌تواند جاذبه‌ای برای توسعه گردشگری در شمال کشور باشد.مزارع چای منطقه ماکلوان از دیرباز به عنوان یکی از جاذبه‌های گردشگری میان مسافران بویژه در کنار راه و جاده ماسوله شناخته شده‌است به طوری که میتوان گفت: «روستای زیده(بالا و پایین)به عنوان منطقه روستایی که مرغوبیت چای آن در میان مردم شناخته شده که به کارخانه چای چو و مزارع چایی پورخارابی  والیانی و دیگر اهالی می توان اشاره کرد.  در حال حاضر نزدیکترین مسیر به زیده جاده کارخانه نئوپان  فومنات است  و بعد از ان ازسراه جاده نئوپان چند کیلو متری که پیش می روید به منطقه ای بنام کلرم(این روستا درهفت کیلومتری جنوب غربی شهرفومن ودر مسیر ماسوله قراردارد .بقعه امامزاده عبدالله از نوادگان امام هفتم (ع) وآرامگاه مرکزی شهدای بخش سردار جنگل دراین روستا قراردارد  )می رسید که امام زاده ای در انجا مدفون است همچنین قبرستانی که مردم منطقه متوفیان خود را در آنجا دفن می کنند ودر مراسمات مذهبی همچون محرم و عاشورا و تاسوعا کانونی جهت جمع شدن هیات های مذهبی می باشد به حرمت امازاده انجا ُ.بعد از یکی و دو کیلومتر به  سر جاده روستای زیده می رسید که از جاده ماسوله جدا می شود و به سمت شرق  و پایین می رود.سر جاده تعدادی مغازه قرار دارد که معمولا مردم روستاهای اطراف مایحتاج روزانه خود را از انجا تامین می کنند و حتی مطب و داروخانه در انجا قرار دارد که کنار جاده ماسوله است .به سمت زیده که حرکت می کنید چند روستای دیگر هم در اطراف و اکناف جاده قرار دارند  مانند خانوانه ُو..ُروستاهای این منطقه همه از نوع پراکنده هستند . و زبان انها  تالشی(تالشي از زبان‌های ايراني گروه شمال غربي است كه هم‌اكنون در حاشية جنوب غربي درياي خزر، علاوه بر گيلان، در استان اردبيل و جمهوري آذربايجان نیز به آن تكلم مي شود.  مجموعة گونه‌های متعدد و متنوع این گویش، در سه گروه مشخص، يعني تالشي شمالي، تالشي مركزي، و تالشي جنوبي قابل طبقه‌بندی است.) می باشد .در طی مسیر مزارع شالی در کنار حاده خود نمایی می کند که وجود کشت محصولات همچون برنج و چایی به دلیل شرایط آب و هوایی این منطقه مثل نواحی جلگه ای دیکر مناطق استان گیلان بطوری که هوای روستا ی زیده  در مجموع مرطوب جلگه ای و فصلهای مختلف سال دارای شرایط مطلوب می باشد. از این نظر این منطقه با آب و هوای ویژه خود در اقلیم مرطوب و معتدل قرار داشته، دارای باران فراوان با حدودو ۱۰۰۰میلی متر در سال و متوسط 81 میلی متر و میانگین رطوبت 89 درصد، متوسط درجه حرارت سالیانه 6/16 درجه سانتیگراد و حداکثر حرارت مطلق متوسط 1/29 درجه سانتی گراد و حداقل حرارت مطلق متوسط 9/8 درجه سانتیگراد در فصول مختلف سال که کلاً ویژگی های مناطق ساحل غربی دریای خزر دارد. این روستا همانند سایرروستا های گیلان در مقابل رطوبت زیاد از گرمای متوسط و جریان هوای مطبوع برخوردار بوده و بادهای متنوع در آن جریان دارند که شدیدترین شان باد گرم زمستانی است که از غرب می وزد و ظرف یکی، دو روز رطوبت منطقه را خشک و موجب خسارت شدید کشاورزی و آتش سوزیهای مهیب در  روستاها و یا جنگلها می گردد. در فصل بهار و پاییز، وزش باد از جانب دریا بوده که مـوجب افزایـش تراکم بخار در دامنــه ارتفاعات غربی و ریزش باران می گردد متوسط گرمترین ماه سال تیر و مرداد با (8/36 و 4/36) درجه سانتیگراد و متوسط سردترین ماه سال بهمن و اسفند با 5 و7 درجه سانتیگراد است و متوسط پرباران ترین ماه سال مهر و شهریور با 1/161 و 5/143 میلی متر و کم باران ترین ماه سال فروردین و دی با 4/6 و 8/26 میلی متر و میزان بارندگی سالانه 600 تا 1۱00 میلیمتر می باشد. بادهـــایی که در منطقه می بارند عبارتند از: باد جنوب شرقی، باد جنوب، باد ژیروس، باد غرب، باد شرق، بادنورد از شمال شرقی و پر بادترین ماه سال آبان با 7 متر سرعت و کم بادترین ماه سال تیرماه با 3 متر سرعت می باشد. روستای زیده خود دو تا است که در مجاورت هم قرار دارند زیده بالا و زیده پایین در مجاورت روستا كارخانه نئوپان بنا شده است که متاسفانه  علی رغم اشتغال زایی محيط‌ زيست روستا را به خطر انداخته استُُ  گرد و غبار این کارخانه و پساب خروجی و حتی آلودگی صدا آن برای مردم روستای زیده باعث دردسر است. بطوری که شرایط اکولوژیکی منطقه را به خطر انداخته. که باید چاره جویی شودُ و حتی المکان استاندارد های محیط زیستی و ایزو های مربوطه برای آن کارخانه لحاظ گردد. در  روستای زیده پایین کارخانه چای چو که حاصل زحمات  افرادی همانندآقای پورخارابی بزرگ (روحش شاد)است و در میان زمینهای چای بسیار زیبای همین مرحوم واقع شده که تنها باعث و بانی ساخت مدرسه .جاده.مغازه های اطراف .کلینیک درمانی (جهت سهولت زندگی بومیان وابادانی ده زیده )بوده  که البته باید مسیر راه و مغازه هاساماندهی شوند  گرجه محل تجمع اهالی شده اند ولی به دلیل عدم ساماندهی جهره نامتقارنی دراین منطقه زیبا داشته است . این روستا همانند سایر بلاد ایران شهدای گرانقدری را داشته  که می توان به شهید طاهر رفاهتی وشهید رستم پور ُشهید فرزانه و...اشاره کرد.( در روستای زیده بالا عمارتی وجود دارد که امروز کاملا مخروبه شده است که علت اصلی آن زلزله رودبار بوده، که محل و کانون نهضت جنگل‏ بوده است و مربوط به حسن خان آلیانی است که  ایشان همرزم میرزا کوچک خان بوده است این محل تملک شخصی دارد ودر حال حاضر توسط نوادگان حسن خان اداره می شود که میراث فرهنگی اجازه بازسازی ان را نداده است